
Gebruik de M-stand om te leren, maar niet per se tijdens het fotograferen
maandag 17 augustus 2026, 20:10 door Nando Harmsen | 3.411x gelezen | 25 reactiesTijdens workshops zie ik veel deelnemers worstelen met de M-stand. Want dat is de enige juiste manier, is ze verteld. Het is ook nog een vereiste bij sommige workshops. Waarom de M van moeilijk doen als het ook eenvoudiger kan? Je foto wordt er immers niet beter van.
Ik wil niemand dwingen om af te stappen van de M-stand. Dat wil ik vooraf duidelijk maken. De titel is dan ook wat misleidend, want de M-stand kan zeker helpen in situaties wanneer de belichtingsmeter 'de weg krijt raakt.'
Ik gebruik de M-stand als het meerwaarde geeft. Ik gebruik liever de A(v)-stand (diafragmavoorkeuze) of T(v)-stand (sluitertijdvoorkeuze). Dan kan ik me op compositie en onderwerp concentreren.

Fotograferen in de M-stand mag nooit een verplichting zijn. Kies een instelling waarin je zonder veel zorgen kan fotograferen. In het veld worstelen met de instellingen omdat je in de M-stand 'moet' fotograferen is onlogisch.
Een goede kennis van de relatie tussen diafragma, sluitertijd en ISO-waarde is belangrijk voor fotografie. Inderdaad, de M-stand kan helpen om die relatie te ontdekken. Je kan dan spelen met de instellingen.

Verander een instelling in de M-stand en zie belichting veranderen. Kijk hoe een andere instelling alles weer correct maakt. Neem hier de tijd voor. Probeer dingen uit. Doe dat op je gemak thuis of als je in het zonnetje in het park zit.
Ben je op locatie, dan wil je fotograferen. Dan is er geen tijd om 'te oefenen' met de instellingen van je belichting. Je wilt die juiste belichting direct hebben. Als je daar moet worstelen met het instellen van je camera, dan is het moment voorbij.

De M-stand kan je helpen om het instellen van de belichting op je camera te leren begrijpen. Doe dat thuis, en geef jezelf alle tijd om te oefenen. Dan heb je de rust om dingen uit te proberen.
Ben je op reis, of op workshop of een dagje weg? Gebruik dan de makkelijke weg. Kies voor een diafragmavoorkeuze om zorgeloos te fotograferen. Gebruik die belichtingscorrectie indien nodig.
Concentreer je dan op het fotograferen, de compositie, het onderwerp en geniet van de dingen om je heen. Kies dan de M-stand wanneer je ontdekt dat dit in een situatie dat beter werkt. Maar kies het niet omdat iemand je gezegd heeft dat het beter is.
De cursus aan de slag met belichting
In de cursus Aan de slag met belichting vertel ik alles over het bereiken van een goed belichte foto.
Je leert hoe je op de beste manier een goede belichting kunt bereiken, waar je op moet letten, en welk gereedschap je ter beschikking hebt. Je vind de cursus op Photofacts Academy.

Over de auteur
Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.
Ook interessant
-
Situaties waarin de M-stand (wel) perfect isdoor Nando Harmsen
-
De enige echte reden om manueel de belichting in te stellendoor Nando Harmsen
-
Spiekbriefje voor fotograferen op de M-standdoor Elja Trum
-
Review: Canon EOS Mdoor Yljas Roeper
-
Fotograferen op P, Av, Tv of M? Welke stand wanneer?door Elja Trum
-
Reisfotografie workshops; interview met Piet van den Eyndedoor Elja Trum
Word elke week een betere fotograaf
Elke week een praktische fotografietip in je mail, en als welkom meteen het gratis eBook 25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen.
39.103 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al! Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via
Facebook.
25 reacties
-

jef@gees.be
schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 11:07
| reageer
Hi Nando, ik gebruik heel veel de M-stand waarbij ik wel een diafragma en sluitertijd vast instel en de ISO op automatisch zet. Zodoende heb ik en controle over de scherptediepte en sluitertijd.
-

Nando
schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 11:16
| reageer
Dat kan natuurlijk als je dat prettig vindt.
Pas wel op dat je de combinatie wijs kiest, want je wilt niet dat de camera een extreem hoge ISO moet gaan kiezen om de belichting goed te krijgen.
Of dat de ISO niet laag genoeg kan.
Met andere woorden, je hebt niet zomaar alle vrijheid in keuze diafragma/sluitertijd. -

jef@gees.be
schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 11:48
| reageer
Hi Nando ... klopt ... maar "experience comes with age ... EN vooral veel DOEN" ... ππππ
-
Jos schreef op zaterdag 22 augustus 2026 om 21:41 | reageerIk zet de ISO zelden of nooit op automatisch. Ik wil dat zelf bepalen.
-
C. Buskermolen schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 11:27 | reageerIk fotografeer meestal op de diafragma voorkeuze, dus A stand. Een stop onder- of overbelichten is simpel op de Olympus.
Iso pas ik aan indien nodig.
Bij avondfotografie o.i.d. dan op de M stand. -
Paul van Aken schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 11:58 | reageerIk hoor dat vaak, dat mensen menen dat de M stand je pas een fotograaf maakt. Heb jaren,nee, decennia lang alleen een M stand gehad, losse belichtingsmeter, diafragma kiezen, sluitertijd aanpassen, scherpstellen: en dan was je plaatjes weg.
Nu kun je 98% van de tijd op je apparaat vertrouwen, zet m lekker op A en hou alleen in de gaten of de sluitertijd niet te gek wordt, of andersom, dan kun je eventueel de iso aanpassen, en je mist veel minder momenten.
M is echt voor de moeilijke onderwerpen, waar de lichtmeter het even niet meer weet. -
Mac schreef op vrijdag 21 augustus 2026 om 07:56 | reageer@Paul
Of je nou M, A of wel andere stand fotografeer. Het maakt niks uit qua belichtings meter (die in je camera). Die is namelijk het zelfde in alle standen, en zal dus het zelfde belichting als ok zien in elke stand. -
Philippe Barbé schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 12:03 | reageerIk heb ooit een gepensioneerde oorlogsfotograaf ontmoet en die fotografeerde steeds in P-stand (wel Canon) .Sindsdien doe ik dit ook en ben steeds tevreden over het resultaat.
-

-
Paul Lefevere schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 13:14 | reageerIk ben 73 jaar en kocht een eerste reflex (Canon Ftb) toen ik 17 jaar was. Alles manueel in te stellen, lichtmeting en scherpstelling. Mijn broer kocht iets later een A1, waar o.a. sluitertijd- en diafragmavoorkeuze voorhanden was, en ik ben er eigenlijk nooit jaloers van geweest...
Maar bij het inluiden van het digitaal tijdperk, ben ik radicaal anders beginnen denken. Ik ben toen ook overgestapt naar Nikon. Niet "omdat Nikon beter was", maar omdat hij voor mij beter aanvoelde. Ik ben toen ook beeldjes gaan vergelijken, die ik zowel eens manueel als in programm mode gemaakt had. De "geautomatiseerde" resultaten moesten buiten mijn verwachting, met uitzondering van foto's met specifieke eisen, meestal niet voor de manuele onder te doen. Sindsdien fotografeer ik bijna uitsluitend met voorgeprogrammeerde instellingen. Maar als het dan echt moet, bv. bij macrofotografie of bij beperkte lichtsterkte, ben ik maar wat blij dat ik de manuele instelling heb mogen aanleren.
Misschien nog een tip voor de fanatieke M gebruikers: ik berg mijn camera altijd op in de P-modus (program mode). Als er dan plots iets onverwacht voorvalt, heb ik de meeste kans nog een deftige foto te schieten, zonder tijd te verliezen aan de perfecte instelling qua scherpstelling en belichting. Als fervent M aanhanger riskeer je wel eens jezelf te ontgoochelen of zelfs zonder foto thuis te komen!
Als ik dan toch de tijd heb, is er weinig energie verloren om de juiste voorkeuze in te stellen... -
Dick Eduard schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 14:17 | reageerIk ben een luie fotograaf en gebruik in de regel in de Tav-stand ,sluitertijd en diafragma instelling vooraf met de automatische Iso daaraan gekoppeld. Ik fotografeer met PentaKp die zeer goed hoge iso aankan. Ik geef dan wel de marge in iso aan.
Ik fotografeer veel elanden in de vrije natuur en die hebben de gewoonte om zich bij weinig licht te vertonen, hoewel zij daar ook regelmatig uitzondering in maken. Gisteravond verscheen plots een jonge stier van 1 jaar oud , zag mij en trok een sprint . Dankzij de Tav- instellingen stand hij in actie op mijn kamera. -
Mirjam Koot schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 14:32 | reageerAls ik het goed begrijp, is het enige echte verschil tussen M en Av of S het volgende: als je in een heel lastige lichtsituatie zit die om onmogelijke combinaties aan instellingen vraagt, dan werkt in Av of S de ontspanknop niet en in M wel
-

-
Paul Lefevere schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 15:10 | reageerAls de ontspanknop niet werkt, is dit normaal niet aan de belichting, maar aan de scherpstelling te wijten. Dan kan je eventueel de scherpstelling op M instellen. De belichtingsvoorkeuze zal daar naar mijn mening niets aan veranderen...
-
Mirjam Koot schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 15:43 | reageerIk heb het ook ooit alleen maar uitgetest om uit te vinden wat het verschil is tussen de M-stand en de andere opties.
-
Donald Willemsen schreef op dinsdag 18 augustus 2026 om 15:58 | reageerNando, ik ben het helemaal met je eens.
Dat gebeurt niet zo vaakπ. Meestal komt dat door verschil van visie. Misschen ben ik (te) veel van de oude stempel
Nu is dat verschil van visie er niet. Ik ben met jou van mening dat er met het gebruiken Av of Tv niks mis is.
Av gebruik ik vaak bij landschap-, straat- en architectuurfotografie omdat ik hierbij de scherptediepte belangrijk vind. Vaak in combinatie met ETTR.
Tv gebruik ik vooral bij bewegende onderwerpen om de onderwerpen juist scherp of onscherp te krijgen of om snelheid te benadrukken.
De M-stand gebruik ik altijd in mijn studio.
De Av- en Tv-stand gebruik ik in meestal in combinatie met de AUTO ISO waarbij ik een bovengrens heb ingesteld van ISO 6400. -
Vercauteren Freddy schreef op woensdag 19 augustus 2026 om 10:29 | reageerDag Nando, ben 78 en toen ik begon met fotograferen in 1963 met een Pentax reflex (ik was ten 15) was er alleen de M stand. Maar ik heb op die manier wel begrepen wat de overeenkomst is tussen diafragma en sluiter snelheid en ook de scherptediepte, iets wat veel fotografen tegenwoordig niet meer doorhebben. Maar zodra er keuze was ben ik bijna altijd op de A stand blijven fotograferen. Zoals ik begrijp uit uw bericht leer ermee te werken maar gebruik het niet, de auto stand van de huidige cameraβs werkt echt prima. En ja ook ik heb heel wat fotoβs gemist in de M stand en dan moest er nog scherpgesteld worden ook, dat waren nog eens tijden!
-

-
Mac schreef op vrijdag 21 augustus 2026 om 08:11 | reageerZelf fotografeer ik veel in M stand. Maar dat is inderdaad een bewuste keuze, omdat ik veel actie onder veranderende lichtomstandigheden fotografeer. En dan is M echt de beste keuze (soms ook wel Tav).
maar loop ik in de natuur of door de stad, dan staat hij toch echt op de A stand of Tav -
Paul van Aken schreef op vrijdag 21 augustus 2026 om 14:25 | reageerBeetje vreemde redenatie, juist als de veranderende omstandigheden zich voordoen, is een P A of S stand handiger, waarbij de camera compenseert voor de omstandigheden. Tenzij je natuurlijk bedoeld dat je beeld de veranderende omstandigheden laat zien, maar dat is vrij ongebruikelijk.....π€
-
mac schreef op maandag 24 augustus 2026 om 08:09 | reageer@Paul,
Nee juist niet.
Ik neem voorbeeld van surffotografie. Ik neem een meting en jij of belichting juist is. Hij is juist en begin met fotograferen. Een grote golf slaat ineens om en er is veel wit schuim, camera denkt, oh er komt teveel licht binnen, dus bv Tv moet omhoog, waardoor de foto te donker wordt.
Of binnen. Ik neem een meting bij als er wat licht is, en stel mijn sluitertijd etc erop in. ben bezig met fotograferen, ineens is er een scene waardoor en alleen een spot is en de rest van podium is donker. meter denkt oh het is wel heel donker, dus waarden moeten anders, en is mijn foto ineens overbelicht (of bewogen).
En ja ook in de M stand zullen er foto over of onderbelicht zijn, maar dat weet ik, en dar zal ik mee moeten leven. maar toch minder vaak als in 1 van de automatische standen -
Paulus van Aken schreef op maandag 24 augustus 2026 om 10:45 | reageerMac,
Je eerste beeld kan ik in komen, maar in de M stand red je dat ook niet. Het tweede voorbeeld is een typisch voorbeeld waar je wel altijd de M stand gebruikt, liefst met spotmeting. Heb dat zelf in het verleden vaker gedaan, en ervaring blijkt dan ook een belangrijke factor.
Voor meer dan 95% van de gevallen bij buiten opnames denk ik dat de A of S stand in combinatie met gewogen meting de betere resultaten geeft. -
rik schreef op zondag 23 augustus 2026 om 11:15 | reageerIeder diens meug ... π
Mijn favoriete stand is de M stand omdat ik liever zelf de scherptediepte vast stel, en sluitertijden aanpas aan de situatie. De ISO waarde is de variabele.
Ooit zo geleerd in het analoge tijdperk, en echt wel de andere standen uitgeprobeerd op mijn dslr's maar ik denk dat ik te perfectionistisch ben (of controlfreak π) -
Donald Willemsen schreef op zondag 23 augustus 2026 om 13:35 | reageer@Rik, de scherptediepte wordt voornamelijk bepaald door de brandpuntafstand icm het diafragma. Dan kan je evengoed diafragmavoorkeuze (Av) gebruiken.
-
Paulus van Aken schreef op zondag 23 augustus 2026 om 20:02 | reageerLijkt me stug dat u in het analoge tijdperk met de iso kon spelen.filmpje had een vaste waarde......
Deel jouw mening
Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door aangemelde bezoekers.Wil je toch reageren, meld je dan aan of maak gratis een account.
Live Fotografie Workshops
Verbeter jouw fotografie in de praktijk met een workshop van Photofacts Academy
Flitsen op Locatie
donderdag 8 oktober 2026
Sint Agatha (Noord Brabant)
nog 8 plaatsen
Masterclass Naaktfotografie
vrijdag 6 november 2026
Photofacts Studio, Elst (Gld)
nog 3 plaatsen
Landschap en Compositie
woensdag 18 november 2026
Bedafse Bergen, Uden (NB)
nog 5 plaatsen
Word elke week een betere fotograaf
Elke week een praktische fotografietip in je mail, en als welkom meteen het gratis eBook 25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen.
39.103 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al! Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via
Facebook.

Elja Trum



