Belichtingstrapje zonder statief

zondag 31 augustus 2025, 22:44 door Nando Harmsen | 3.253x gelezen | 2 reacties

Soms is het verschil tussen lichte en donkere delen zo groot, dat de camera dat niet in één opname kan vastleggen. Het dynamisch bereik is te groot. Dan is een belichtingstrapje de oplossing. Wat als je geen statief bij je hebt?

Een belichtignstrapje is een serie foto's met verschillende belichtingen. Dit gebruik je wanneer het verschil tussen de lichtste delen in een foto, en de donkerste delen, te groot is. Een foto heeft dan ofwel veel 'dichtgelopen' zwart in de foto, of 'uitgebeten' wit.

Ojee, dit krijg ik niet goed belicht in één enkel foto.
Een belichtingstrapje lost dit op. Hiermee maak je een serie foto's met een belichting voor de lichtste delen, en een voor de donkerste delen. Daartussenin maak je ook nog één of meerdere beelden. Dit allesvoeg je later samen tot een HDR-foto.

Een belichting precies tussen die van de lucht en voorgrond in.
Een belichtingstrapje vereist dat de foto's in de serie exact op elkaar passen. Met andere woorden, een statief is daarin bijna een vereiste. Maar wat als je aan het wandelen bent en je hebt geen statief bij je? Wat dan?

Er is een oplossing. Dat is een belichtingstrapje uit de hand maken. Hierbij maak je gebruik van de AEB instelling (Automatic Exposure Bracketing), serieopnamen of de zelfontspanner, en een stabiele houding.

Het werkt als volgt. Je stelt de AEB in op het gewenste aantal opnamen en de stops tussen de opnamen. Je kiest voor de snelste continu-opname instelling, of een 2-seconde zelfontspanner.

De AEB instelling van een Canon. Andere camera's hebben dit ook, het ziet er alleen wat anders op het scherm uit.
Je stelt de basis belichting midden tussen het lichtste en het donkerste deel in. Zorg dat de langste belichtingstijd nog steeds snel genoeg is om uit de hand een scherpe foto te maken. Gebruik een hogere ISO-waarde als dat nodig is.

Neem een stabiel houding aan. Dat is belangrijk want dat helpt om de foto's zo goed mogelijk op elkaar aan te laten sluiten.
Neem een uitermate stabiele houding aan en drukt de ontspanknop in. Met continu-opname hou je de knop ingedrukt tot de camera klaar is. Hij stopt waarschijnlijk vanzelf na het belichtingstrapje. Met de zelfontspanner zal de camera automatisch het belichtingstrapje maken na de vertraging.

De foto's zullen niet perfect op elkaar aansluiten, maar het zal niet veel schelen. De software waarmee je het belichtingstrapje samenvoegt tot een HDR-opname heeft de optie om de foto's uit te lijnen. Gebruik die optie.

Het resultaat van de drie belichtingen, samengevoegd tot één enkele HDR-opname met bewerking naar smaak.
Het resultaat is een HDR-foto waarbij je geen uitgebeten wit of dichtgelopen zwart hebt. Ook zonder statief.

Meer weten over HDR fotografie?

Bij Photofacts Academy, onze online cursusomgeving voor fotografen, hebben we een complete cursus over HDR fotografie. Je kunt deze cursus twee weken lang volgen met een gratis proeflidmaatschap.

Over de auteur

Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.

2 reacties

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door aangemelde bezoekers.
Wil je toch reageren, meld je dan aan of maak gratis een account.

Ook interessant

• 

  Een belichtingstrapje in plaats van donkere delen oplichten

  door Nando Harmsen

• 

  Bewerk een HDR als een gewone foto

  door Nando Harmsen

• 

  Hasselblad X2D II 100C aangekondigd

  door Elja Trum

• 

  Maak je foto liever niet hyperrealistisch

  door Nando Harmsen

• 

  Let op de richting van het licht bij bewerkingen

  door Nando Harmsen

Toon alle artikelen binnen Tutorials