Het plan

In deel één van deze column ontdekte ik dat een groot deel van zijn straatarchief inwisselbaar is, en dat hij met de ogen van nu bijna niets meer maakt. In dit tweede deel: hoe hij terug de straat opgaat, maar met het geduld dat hij in de studio leerde. En een opdracht voor jou.

Ik eindigde deel één met een vraag: wat past er wel bij een straatfotograaf die niet meer op hoeveelheid wil leunen? Ik heb daar de afgelopen maanden mee geëxperimenteerd. Wat volgt is geen recept. Het is wat ik nu doe, en waarom.

Het begint met een woord dat vloekt met alles wat ik ooit over straatfotografie heb geleerd: plan.

Straatfotografie leeft van toeval. Dat blijft zo. Je kunt niet regisseren wat er op een kruispunt gebeurt, en dat moet je ook niet willen. Maar toeval en plan sluiten elkaar niet uit. 

In de studio heb ik geleerd dat je het toeval kunt uitnodigen. Je zet het licht klaar, je kiest de achtergrond, je begint een gesprek, en dan wacht je tot er iets gebeurt wat je niet had kunnen bedenken. De voorbereiding maakt het moment mogelijk. Dat idee neem ik mee naar buiten.

Concreet betekent dat twee dingen.

Het tweede: één plek, en terugkomen tot het klopt. Dat is voor mij de grootste verandering. Ik loop niet meer de hele stad door op zoek naar wat er te vinden is. Ik kies een hoek, een straat, een plein, en daar blijf ik. Een uur, soms langer. 

En de volgende week ga ik terug. Ander licht, andere mensen, dezelfde plek. In de studio kom je ook niet na tien minuten naar huis omdat het portret nog niet klopt. Je blijft, je wacht, je laat het komen. Waarom deed ik dat op straat nooit?

Ik heb dit in Londen geprobeerd, tijdens een paar vrije uren tussen twee workshopdagen. Eén onderdoorgang bij Barbican, harde ochtendzon, streepjes licht op de grond. Vroeger had ik daar drie minuten gestaan, twee foto's gemaakt van de eerste de beste voorbijganger in het licht, en was ik doorgelopen. 

Nu bleef ik. Twintig minuten, nog wat onrustig, uit mijn comfort zone. Ik zag hoe het licht verschoof, ik zag welke mensen langzaam liepen en welke hard, ik zag dat er een moment was waarop de strepen precies op ooghoogte vielen. 

Toen dat moment kwam, wist ik precies wat ik wilde. Ik maakte zeven foto's. Er is er één goed. Bewust genomen, met aandacht voor licht en timing. Deze foto was een keuze.

Dat is wat ik uit de studio meeneem: wachten, en een vorm van regie. Niet regie over de mensen, maar over mezelf. Waar sta ik, wat zie ik, waar wacht ik op.

Wat ik bewust niet meeneem is controle over alles. Dat is de valkuil als je van portret komt. Je wilt het licht bepalen, de houding, de blik. Op straat gaat dat niet, en het moet ook niet. 

Zodra je alles gaat sturen, maak je geen straatfoto meer, maar een portret met een straat als decor. Het toeval moet de baas blijven. Ik bereid alleen de plek voor waar het toeval mag gebeuren.

En dan het lastigste deel. Kiezen.

De opdracht, ook voor mezelf.

Ook interessant

0 reacties

Deel jouw mening