Photofacts Academy

Photofacts Academy; 125+ Fotografie Cursussen
Fotograferen wordt makkelijker en leuker

Boek

De Fotobijbels; Boeken over Fotografie
101 Praktische fotografietips voor betere foto's

Nando Harmsen

10 Tips om harde-schijfruimte te besparen

maandag 5 oktober 2026, 16:16 door | 3.964x gelezen | 20 reacties

Wie veel foto's maakt, gebruikt veel harde-schijfruimte. Wie al heel lang fotografeert, heeft veel ruimte gebruikt. De tijd dat harde-schijfruimte goedkoop was, is voorbij. Deze tien tips kunnen kostbare ruimte besparen.

Het bewaren van foto's kost harde-schijfruimte. Wie geen foto's weg wilde of kon gooien, gaf het excuus dat harde-schijfruimte (bijna) niets kost. Dat geldt tegenwoordig niet meer.

Los van de kosten, is het wel zinvol om elke foto die je maakt te bewaren? En elke bewerking die je misschien in Photoshop, Affinity of Topaz gemaakt hebt? Wat ga je doen met al dat beeldmateriaal?

Je hebt maar zoveel ruimte beschikbaar in je computer. Natuurlijk kan je externe schijven gebruiken. Opslagruimte kost altijd geld.

Je hebt maar zoveel ruimte beschikbaar in je computer. Natuurlijk kan je externe schijven gebruiken. Opslagruimte kost altijd geld.



Alles bewaren is onzinnig. De kans dat je nog terugkijkt naar die oude foto's is heel klein. Zeker als ze niet door je selectie heen zijn gekomen. Maar je mag natuurlijk zelf weten.

Met de volgende tips kan je harde-schijfruimte besparen. Je zal merken dat je collectie foto's overzichtelijker wordt. En bovendien zal de kwaliteit van je collectie verbeteren. De slechte foto's zijn er tenslotte niet meer.

Tip 1 - Fotografeer niet in raw en jpeg


Wanneer je zowel in raw als jpeg fotografeert eindig je met twee bestanden van elke foto. Dat is zinloos. Bewerk je foto's? Maak dan alleen raw-bestanden. Bewerk je nooit, kies dan voor jpeg.

Kies jpeg of raw, niet allebei. Dat heeft namelijk absoluut geen nut.

Kies jpeg of raw, niet allebei. Dat heeft namelijk absoluut geen nut.


Beide bestanden op laten slaan door de camera heeft totaal geen zin. Kies wat je het liefste gebruikt. Vergeet dan de andere. 

Tip 2 - Gooi mislukte en dubbele foto's weg


Niet alle foto's die je maakt zijn goed. Soms heb je ronduit mislukte foto's. Gooi die weg. Bewaar geen foto's waarvan je weet dat ze per definitie niet goed zijn.

Heb je meerdere foto's gemaakt van dezelfde setting? Bewaar ze niet allemaal.

Heb je meerdere foto's gemaakt van dezelfde setting? Bewaar ze niet allemaal.


Dat geldt ook voor dubbele foto's. Momenten dat je per ongeluk twee beelden achter elkaar maakte. Of wanneer je drie keer dezelfde of bijna dezelfde foto hebt gemaakt. Je hebt er maar één nodig.

Tip 3 - Bewaar alleen de beste foto's


Na een dag fotograferen kom je met veel foto's thuis. Daaruit moet je gaan selecteren. Kies welke foto's je goed vindt, die de moeite waard zijn. Bewaar alleen die foto's. De rest is toch minder.

Wees kritisch. Alleen de beste foto's tellen. De rest is simpelweg niet goed genoeg voor gebruik.

Wees kritisch. Alleen de beste foto's tellen. De rest is simpelweg niet goed genoeg voor gebruik.


Je hoeft ze niet meteen te verwijderen. Doe dat periodiek, bijvoorbeeld één keer per kwartaal of per half jaar. Of als je een opdracht hebt gehad en de foto's geleverd hebt. 

Tip 4 - Verwijder losse foto's van samengestelde beelden


Maak je vaak foto's die later samengevoegd worden? Gooi die dan na het succesvol samenvoegen weg. Denk aan foto's voor een panorama, een HDR, of focusstacking.

Is de samengestelde foto goed? Waarom dan de losse beelden bewaren?

Is de samengestelde foto goed? Waarom dan de losse beelden bewaren?


Je kan ze allemaal wel bewaren, maar de samengestelde foto is waar het om gaat. Mocht je toch een enkele foto uit de serie beelden willen gebruiken, bewaar dan alleen die ene. Gooi de rest weg.

Tip 5 - Bewaar niet alle TIFF- en PSD-bestanden


Bewerk jij je raw-bestanden in Photoshop of Affinity? Of misschien in andere software die er een eigen bestand van maakt? Bedenk dan dat deze bewerkingen extreem veel opslagruimte vereisen.

Heb je een TIFF of PSD? Dan kost dat heel erg veel opslagruimte. Soms zelfs 20x zoveel of meer.

Heb je een TIFF of PSD? Dan kost dat heel erg veel opslagruimte. Soms zelfs 20x zoveel of meer. Dat is niet erg voor één foto, maar voor honderd(en) telt het hard op.


Het is goed om ze even zo te bewaren, maar overweeg om ze na verloop van tijd toch weg te gooien. Dit kan extreem veel harde schijfruimte besparen. Per foto kan dit oplopen tot 500 MB of meer.

Tip 6 - Ga geen onnodig hoge resolutie gebruiken


Hoe groter de resolutie, hoe meer opslagruimte nodig is. Een grote resolutie kan bereikt worden met panorama's, een hoge resolutiestand in de camera, of upscaling.

De resolutie van een echte panorama kan enorm oplopen. Soms is een panorama-uitsnede net zo goed. De hoge resolutiestand moet je alleen kiezen als je het ook echt nodig hebt.

Het is een leuke optie, maar heb je het ook nodig? In 99% van de gevallen niet.

Superresolutie is een leuke optie, maar heb je het ook nodig? In 99% van de gevallen niet.


Upscaling van foto's is vaak onnodig. De kwaliteit is in veel gevallen niet alleen dubieus, het maakt een nieuw bestand aan dat soms extreem veel opslagruimte nodig heeft.

Tip 7 - Verwijder back-ups van onder andere Lightroom


Veel programma's voor fotobewerking hebben een database of catalogus. Het is belangrijk dat die intact blijft. Daarom moet je op regelmatige basis een back-up maken of laten maken.

Al die back-ups zijn nutteloos. De drie laatste zijn meer dan genoeg.

Al die back-ups zijn nutteloos. De drie laatste zijn meer dan genoeg.


Bewaar niet alle back-ups. Je hoeft alleen de laatste twee of drie back-ups te bewaren. Alle andere kan je weggooien, want daar staan de laatst toegevoegde foto's niet in.

Tip 8 - Ruim previews regelmatig op


Voor fotobewerkingsprogramma's worden er vaak previews gemaakt zodat je snel en efficiënt kan werken. Die nemen natuurlijk wat ruimte in beslag. Veel ruimte is dat vaak niet.

Alle smart-previews tellen op. Ga er heel bewust mee om.

Alle smart-previews tellen op. Ga er heel bewust mee om.


Maar met veel foto's in je catalogus kan dat aantal flink oplopen. Uiteindelijk neemt het toch veel ruimte op je harde-schijf in beslag. Overweeg deze regelmatig op te ruimen.

Tip 9 - Maak alleen tijdelijke jpeg-bestanden 


Als al je foto's in een database of catalogus staan, is dat de plek om foto's te zien en te vinden. Ga je foto's gebruiken? Dan moet je exporteren naar een jpeg. Of een ander bestandsformaat.

Maak een folder aan voor alle tijdelijke jpeg-bestanden. Gooi de bestanden na gebruik weer weg.

Maak een folder aan voor alle tijdelijke jpeg-bestanden. Gooi de bestanden na gebruik weer weg.


Beschouw dit als tijdelijke bestanden. Heb je ze gebruikt voor het beoogde doel? Gooi ze dan weg. Je hebt ze niet meer nodig. De oorspronkelijke bewerkte raw-bestanden zijn ten slotte gewoon beschikbaar.

Ga ook niet standaard verschillende formaten jpeg-bestanden exporteren, of in een ander formaat. Dit is zinloze harde-schijfvulling. Exporteer alleen als je ze nodig hebt.

Tip 10 - Maak minder foto's


Het eenvoudigste om harde-schijfruimte te besparen is minder foto's maken. Tegelijkertijd is dit ook het moeilijkste. Wees wat kritischer wanneer je de ontspanknop indrukt.

Je kan het zo gek maken als je zelf wilt. Maak jij honderden of zelfs duizenden foto's?

Je kan het zo gek maken als je zelf wilt. Maak jij honderden of zelfs duizenden foto's?


Denk niet dat continu foto's blijven maken betere beelden oplevert. Het wordt dan meer een vorm van prijs schieten. Denk na voor je de foto maakt. Dan wordt het selecteren ook een stuk eenvoudiger.

Extra tips?


Heb jij nog extra tips voor het besparen van harde-schijfruimte? Misschien een camera met minder resolutie gebruiken? Raw-bestanden na voltooiing van een opdracht weggooien? Of iets anders?

Laat het weten in een reactie onder dit bericht. Ik ben benieuwd wat jij doet om te voorkomen dat je harde schijf volloopt met beelden waar je nooit meer iets mee doet.

Meer grip op je catalogus

Je leert in dit artikel welke bestanden je kunt verwijderen om ruimte te besparen. In mijn cursus Lightroom Classic Catalogus voor Gevorderden laat ik zien hoe je je foto's logisch ordent, zodat je ze snel terugvindt en je catalogus overzichtelijk blijft.

Bekijk Lightroom Classic Catalogus voor Gevorderden

Delen: WhatsApp Facebook
Nando Harmsen

Over de auteur

Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.

Toon alle artikelen binnen Tips en Truuks

20 reacties

  1. Maarten
    Maarten schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 11:18  | reageer

    Handige tips, die de nodige discipline vragen (ik denk vaak: ik schoon later wel op, en dan komt er niks van). Vwb je opmerking over het tegelijkertijd fotograferen in Raw en Jpeg: ik doe dat wel, maar kopieer alleen de Raw-bestanden naar mijn computer/harde schijf. De Jpeg-bestanden zijn voor mij een soort reservebestanden voor het geval er toch iets misgaat in het totale proces (ook rouleer ik met meerdere, genummerde SD-kaartjes, zodat die ook nog een soort backup vormen)

  2. Nando
    Profiel Nando schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 11:24  | reageer

    Als je Jpeg als reserve noemt, denk ik aan 'back-up'. Alleen is een jpeg nooit een back-up van een raw. Het is een bewerkt raw-bestand.
    Heeft je camera twee geheugenslots? Schrijf dan tegelijkertijd het raw-bestand naar de twee kaartjes. Dan heb je wel een echte back-up.
    Heb je maar één geheugenslot, tja, dan is jpeg een soort (magere) back-up.

  3. Paul van Aken
    Paul van Aken schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 12:38  | reageer

    De laatste tip vind ik persoonlijk de beste.
    Als ik zie hoe mensen tegenwoordig "fotograferen" vraag ik me altijd af wat ze eigenlijk doen, "knip maar door, dan zit er misschien een goeie tussen" of zoiets.
    En inderdaad, als je in raw schiet, niet alle bewerkingen en (jpg) kopieën bewaren.

  4. Bernard Veerman
    Bernard Veerman schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 13:56  | reageer

    Wel voor een deel ben ik het eens, maar voor een ander deel niet. Als je een "knip maar raak fotograaf" bent denk ik dat het artikel niet van toepassing is om dat iedere harde schijf te klein zal zijn. Aan de andere kant is de opmerking over de prijs van harde schijven (maar ook SD kaartjes of anders) zo gunstig vergeleken met decennia geleden dat je daar niet over hoeft te struikelen. Bijvoorbeeld: in mijn Canon 5D4 gebruik ik 64GB SD kaartjes. Als ze vol zijn en de goed foto's staan op de harde schijf + de backup harde schijf, dan gaan de SD kaartjes in het archief. Ze worden slechts éénmaal gebruikt. De prijs voor een kwalitatief kaartje ligt nog steeds rond de 20 euro en voor die prijs hoef je naar mijn idee geen risico's te nemen om opnamen kwijt te raken. Een opmerking over JPG of JPEG is op zijn plaats, met iedere bewerking + save degradeert de kwaliteit.

  5. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:43  | reageer

    Een SD van 64GB voor rond de 20 euro is geen snel kaartje. Heb je de snelheid niet nodig, is dat prima natuurlijk.
    Maar een iets sneller kaartje kost echter tussen de 3 en 5 keer zoveel.
    Moet je camera een CF Express of XQD kaartje hebben, werkt het helemaal niet meer.

    Vergis je niet. Als je 1TB aan opslag bereikt, zijn dat 15 kaartjes. Dat is 300 euro.
    Een simpele (maar trage) externe SSD heb je voor de helft van dat bedrag.

    Echter, als het systeem wat je gebruikt voor jou werkt, perfect toch?

  6. Paulus van Aken
    Paulus van Aken schreef op vrijdag 9 oktober 2026 om 11:04  | reageer

    De exacte prijzen weet ik niet, maar voor puur fotograferen heb je niet de snelste kaartjes nodig, en kun je dus doen wat Bernard schreef, en wat ik ook doe.
    Mijn eerste kaartjes waren 1 Gb voor 10 euro, de originele fotos staan er nog op
    Filmpjes waren veel prijziger, die zijn echter niet herbruikbaar.
    Inderdaad gaat het verhaal minder op voor xqd of Cf (express) kaartjes, die zijn aanmerkelijk duurder, maar nog steeds minder duur als een vergelijkbare hoeveelheid film ( +ontwikkelkosten)
    In mijn optiek zijn de originele kaartjes dus de beste back-up

  7. Wouter Vroom
    Wouter Vroom schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 18:04  | reageer

    RAW bestanden in DNG opslaan, scheelt zo'n 15-20% grootte.

  8. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:29  | reageer

    Interessant.
    Als je camera geen gecomprimeerd raw-bestand kan opslaan,, scheelt dat inderdaad. Als je camera wel gecomprimeerde raw-bestanden kan opslaan, en je kiest daarvoor, heeft het opslaan als DNG volgens mij geen zin.

  9. Jos Geusens
    Jos Geusens schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 21:14  | reageer

    Toen ik mijn "serieuze" camera wilde aanschaffen, overwoog ik welke resolutie ik nodig zou hebben voor een afdruk van 1 meter breed. Daaruit kwam ik op minstens 21 megapixel. Hogere resoluties dan 24 zou gewoon overkill zijn. Na vele jaren is mijn beslissing de juiste gebleken omdat ik zelfs met een uitsnede daarvan nog een vlijmscherpe afdruk van 95 cm breed kan maken.
    De RAW bestanden zijn ca. 30 MB, wat ideaal is, vind ik. Zowel qua SD kaart als harde schijf.
    Een andere les die ik leerde, is om bij snelle sporten niet steeds de sequentiële modus te gebruiken, maar te oefenen om het juiste moment vast te leggen. Ja, er zijn situaties waarin veel beelden per seconde nuttig zijn, vooral blij snelle dingen, maar als het een gewoonte wordt, zit ik alleen maar vele uren aan de pc om de juiste uit te filteren. Daar maakt voor mij het fotograferen minder leuk. Met de camera momenten vastleggen is leuker dan uren aan de pc zitten. Het resultaat is dat ik na een vliegshow ooit met 3600 opnamen thuis kwam, maar daarna betere foto's had met 1000 of zo. In beide gevallen bleven er ongeveer 300 over, wat veel zegt, vind ik.

  10. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:36  | reageer

    Herkenbaar verhaal.
    Ik kan me nog herinneren dat ik een EOS 1D mark III had met 10 fps. Dat was enorm snel en gaf kansen. Nu wordt erom gelachen want het is 'maar 10 fps'
    Tegenwoordig kies ik ook vaak voor 12 fps in plaats van 20. Dat laatste vind ik al te veel.

  11. RCJB59
    Profiel RCJB59 schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:55  | reageer

    Ik kon mij vanwege een grote opdracht in 1996 een Minolta RD-175 veroorloven met 'maar liefst' 1,75 miljoen pixels. 🤣

  12. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 10:11  | reageer

    Als we nog verder terug gaan: de Sony Mavica met floppy disks. Nog net geen VGA-resolutie aan foto's 😎

  13. Donald Willemsen
    Donald Willemsen schreef op dinsdag 6 oktober 2026 om 23:20  | reageer

    Nando, dank voor het goede verhaal en de goede tips. Vooral SSD's zijn de laatste 2 jaren enorm in prijs gestegen. Ik heb misschien nog een aanvullende tip.
    Wanneer je fotoberwerkingssoftware installeert, komt die software standaard op de C-schijf terecht, althans bij een Windows pc. Vaak gebeurt dat ook met de catalogi en bewerkte foto's. Ook catalogi zijn behoorlijk grote betsanden op den duur. Op die manier loopt zo'n C-schijf vrij snel vol.
    Wanneer ik de foto's van mijn camera importeer naar de pc dat zorg ik ervoor dat ze op een andere schijf dan de C-schijf terechtkomen. Dat doe ik ook met de catalogi en bewerkte foto's. Op de C-schijf staat enkel de software van de apps die ik gebruik. De data die deze software genereren komt op andere schijven terecht. Op die manier blijven de programma's zoals Windows, Photoshop, Lightroom en andere lekker vlot werken en is er op de C-schijf altijd voldoende werkgeheugen vrij.

    Wat het bewaren van foto's betreft, bewaar ik vrijwel alles wat niet als mislukt kan worden beschouwd, bijvoorbeeld: onscherpe foto's. Die categorie gooi ik weg.
    Van de bewerkte foto's bewaar ik de bewerkingen in een apart XMP-bestand naast de originele Raw. Is het zo dat ik een bepaalde bewerking toch niet goed genoeg vind, dan gooi ik dat XMP-bestand gewoon weg en begin opnieuw. Die XMP-bestanden zijn niet groot en nemen practisch geen ruimte in.

  14. RCJB59
    Profiel RCJB59 schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:52  | reageer

    Ik heb altijd twee schijven in mijn pc’s gehad en toen de nas uitkwam was dat toch een hele opluchting.

  15. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 10:12  | reageer

    Let op, een NAS is geen backup. Ingesteld op mirror geeft het wel wat backup, maar het zit nog steeds in hetzelfde kastje.

  16. RCJB59
    Profiel RCJB59 schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 11:47  | reageer

    Dat klopt, maar is toch net iets beter dan een schijf in je pc. Een bevriende systeembeheerder werd een keer in paniek door klant gebeld die een nas met 5 of zes schijven had. Eén schijf was defect en die zouden ze wel even zelf vervangen. Op een schijf na gingen ze achter elkaar kapot. De wonderen zijn de wereld nog niet uit dus.

  17. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 14:47  | reageer

    Een ongeluk komt nooit alleen. knipoog

  18. RCJB59
    Profiel RCJB59 schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 15:14  | reageer

    🤣

  19. Martyn Foster
    Martyn Foster schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 07:13  | reageer

    Bedankt Nando, goede lijst. Nog een extra tip: als je ook afbeeldingen maakt met AI-tools (ik gebruik Seedream 5.0 Pro voor snelle mock-ups en referenties), stapelen die exports zich ook snel op. Ik bewaar een kleine set lichte previews en verwijder de zware originelen die ik niet opnieuw zal gebruiken - het heeft me verrassend veel ruimte bespaard.

    Vertaald uit het Engels.
  20. Nando
    Profiel Nando schreef op woensdag 7 oktober 2026 om 09:31  | reageer

    Dat is een goed punt.
    Hetzelfde kan je dan doorredeneren naar de enorme Photoshop- of Affinity-bestanden die kunnen ontstaan als je daar gebruik van maakt.

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door aangemelde bezoekers.
Wil je toch reageren, meld je dan aan of maak gratis een account.

Live Fotografie Workshops

Verbeter jouw fotografie in de praktijk met een workshop van Photofacts Academy

Portretfotografie in de Studio

Portretfotografie in de Studio

zaterdag 21 november 2026

Photofacts Studio, Elst (Gld)

nog 4 plaatsen

Portretfotografie in de Studio

Portretfotografie in de Studio

vrijdag 22 januari 2027

Photofacts Studio, Elst (Gld)

nog 5 plaatsen

Flitsen op Locatie

Flitsen op Locatie

donderdag 8 april 2027

Sint Agatha (Noord Brabant)

nog 8 plaatsen

Cursus Naaktfotografie met Danyel Weideman
Sportfotobijbel

Word elke week een betere fotograaf

Elke week een praktische fotografietip in je mail, en als welkom meteen het gratis eBook 25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen.
38.764 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al! Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Facebook. Aanmelding beveiligd met Google reCaptcha.

Elja Trum

Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door


Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord